Argo Anggrek van Surabaya naar Jakarta

Reisverslag van een treinreis over Noord-Java

Frans de Meijer - 25 juni 2010

 

Vijf uur: opstaan. Hoewel onze trein pas om acht uur vertrekt, willen wij ons op ons gemak kunnen voorbereiden op ons vertrek. Mijn vader en ik hebben een paar intensieve, maar geweldige weken achter de rug. Onze 'rootsreis' van West naar Oost-Java wordt nu haast symbolisch afgesloten met een treinreis terug.

Sugiyono, onze chauffeur, komt stipt om zeven uur voorrijden. Langs Embong Malang en Blauran zijn wij sneller dan verwacht in station Pasar Turi: wij hebben nog drie kwartier de tijd. Het wachten is overigens niet onaangenaam in de ruang tunggu eksekutif, ondanks de wat chaotische drukte. De stoelen zijn wat sleets, maar zitten gemakkelijk en er is een goed werkende airconditioning.

 

 

 

De aanwezige massagestoelen zijn alle bezet: voor vijfduizend rupiah (nog geen euro) per kwartier kunnen de schouders losgemaakt worden. Vermoeide voeten kunnen voor de helft van dat geld behandeld worden met een trilapparaat: pijat refleksi

Kruier

Bij aankomst voor de wachtruimte, stromen direct geniformeerde kruiers toe. Onze kruier vroeg achteraf expliciet Rp. 300.000 ( 26) voor zijn diensten: het dragen en inladen van onze (volledige) bagage in de treincoup. Ik weet nog steeds niet of dit een vaste prijs is, of dat ik mij als toerist gewoon heb laten bedotten. Ik vermoed het laatste, want ondanks het feit dat ik een indo ben, beheers ik het boleh tawar (afdingen) totaal niet. Mijn dikke, grote koffer had hij overigens voor de treinstoel gezet. Met passen en meten en een beetje geweld lukte het toch deze bovenin het rek te krijgen.

De 'kelas eksekutif'

Onze gereserveerde plaatsen zijn stoelen 7C en 7D in treinstel 5, een paar wagons achter de locomotief. Het zijn wat versleten, maar gemakkelijke stoelen met een klaptafeltje dat is verborgen in de armleuning. Het tafeltje is duidelijk gebaseerd op de Indonesische lichaamsmaten. Ik ben zeker niet dik, maar moet toch mijn buik intrekken als ik het tafeltje wil gebruiken.
De coupe is, om het in een woord te zeggen, sjofel. Veel ruiten zijn gebarsten en sommige mat van het vuil. Achter ons blijken er eksekutif-treinstellen te zijn die duidelijk nieuwer en netter zijn; wij hebben dit keer gewoon pech gehad.

De ruiten blijken overigens vaak kapot gegooid te worden door stenen gooiende onverlaten. Ik heb hen gelukkig niet gezien tijdens de reis.

Voor in de coup is een TV-scherm ingebouwd, waarop na de welkomstmelding flarden te zien zijn van muziek- en just for laughs-clips zoals die ook in vliegtuigen wordt vertoond. De TV is erg op zijn retour: het beeld is vaag groen beeld en het geluid gelukkig nauwelijks hoorbaar.

 

 

 

 

Een positieve verassing zijn wel de 220V-stopcontacten; n voor elke zitplaats. Dit is erg handig voor het schrijven van de reisverslagen op de laptop, waar waarbij wij ondertussen volop genieten van het mooie voorbijkomende landschap.

SurabayaSemarang

Na een korte, ongeplande tussenstop om 08:15 uur in Kundangen - als Nederlander (palm)blaadjes op de rails vermoedend zijn wij om 09:30 uur in Bojonogoro en om 10:10 uur in Cepu, op de grens van oost- en midden- Java.
Iets over twaalven stopt de Argo Anggrek in Semarang, waar vooral de schoonheid van het ouderwets gebleven perron opvalt. In Semarang stappen ook verkopers de trein in die hun waar aanprijzen, waaronder wingkobabat: de 'jajanan chas' (originele lekkernij) van Semarang.
Deze, in Nederland uitgestorven gewoonte, roept weer herinneringen op bij mijn vader.

Eten en drinken

Het weer buiten begint te betrekken; het is bijna heiig. Tijdens de reis komt steeds keer een karretje langs met eten en drinken. Er wordt koffie of thee geserveerd, 'westerse hap' met een zakje sambal, frisdrank, nasi goreng (znder zakje sambal), ...

Het eten is smakelijk, beter dan in een gemiddeld vliegtuig. Het wordt geserveerd op een porseleinen bord en met metalen bestek. Omdat alles zonder vragen werd uitgereikt, dachten wij dat dit alles bij de prijs was inbegrepen. Halverwege de reis, nadat alles was opgeruimd, kwam toch een dame langs om af te rekenen. De vier maaltijden, twee koffie en twee flesjes frisdrank kostten ons bij elkaar nog geen 12,50 !

Sanitair

De toiletten zijn heel primitief: een haakje op de deur in plaats van een draaiknop en niet doortrekken maar spoelen met de cebokdouche.
Gelukkig voor ons hoeven wij niet te zitten ...
De toiletten worden wel regelmatig schoongemaakt tijdens de reis, al moet daar ook weer niet al te veel van worden voorgesteld. De WC wordt afgeveegd met een doek en de vloer schoongespoten met de douche.

Restauratiewagon

Roken mag niet in het zitgedeelte van de 'kelas eksekutif'. Dit mag wel in de restauratiewagon, waar krukken en hoge tafels staan en er snoeihard karaoke-VCDs worden gedraaid. Er wordt druk gekookt in de kombuis.
Vanuit de eetwagon is inmiddels de Java Zee te zien. Wij zijn nu vlak bij Pekalongan en hebben al tweederde van midden-Java achter de rug.

Een ongeluk

De uitzichten blijven prachtig. De treinreis geeft een extra dimensie aan het afscheid nemen van dit mooie land en wij stellen vast geen spijt te hebben onze aanvankelijke vliegwens te hebben laten varen.

 

 

 

 

Om 13:50 uur komen wij aan in Pekalongan en om 14:15 uur Pemalang. Om 14:45 uur stoppen wij plotseling op 'stasiun Sawah', met andere woorden: midden in de rijstvelden. De oorzaak blijkt triest: een aanrijding met een taxi! Wij hebben niet eens wat gemerkt van een botsing. Vele nieuwsgierigen stappen uit de trein en ook bij de spoorwegovergang ziet het zwart van de mensen. Na 25 minuten gaat de trein verder. Een vreemd idee na zon ongeluk, omdat dit in Nederland een grote stremming zou veroorzaken.
De machinist toetert overigens voor alle spoorwegovergangen, die hier in de meeste gevallen niet voorzien zijn van slagbomen of knipperlichten. De veiligheid n de trein laat ook te wensen over: tijdens het rijden kunnen de buitendeuren gewoon worden geopend. In veel gevallen staan zij dan ook open, al dan niet met op het balkon rokende passagiers n personeel.

Het laatste stuk

Om 15:15 uur stopt de trein in Larangan en om 16:25 uur in Ceribon. Het heeft intussen wel wat geregend en wij zijn benieuwd hoeveel vertraging de trein uiteindelijk zal hebben. De steward verwacht dat wij een uur te laat in Jakarta zullen arriveren.
De volgende stop is Jatinegara; vroeger Meester Cornelis genoemd. Na dit station wrikken wij onze bagage uit het rek en gaan alvast in het halletje staan, zodat wij gelijk de trein kunnen verlaten als deze in Jakarta Gambir aankomt.
De trein komt uiteindelijk om 19:25 uur binnen, anderhalf uur later dan gepland. Wij stappen tevreden uit; een geweldige ervaring rijker.

 

Frans de Meijer - 25 juni 2010